Oto patrzcie, jaki ja byłem i co było we mnie – Jan Matejko

Słowa kluczowe: Jan Matejko, Marian Gorzkowski, autoportret, portret, listy, pamiętniki, dziennik

Abstrakt

Jan Matejko (1838–1893) był znakomitym portrecistą. W niezwykły sposób potrafił oddać cechy charakteru i stany emocjonalne portretowanych osób. Istotę portretu widział w ukazaniu pełnej wiedzy o człowieku. Wczesne portrety to przede wszystkim wizerunki krewnych i przyjaciół. Stworzył również własne portrety. Od wczesnych malowanych w wieku kilkunastu lat po studenckie aż do tych powstałych w ostatnich latach życia. Ostatnie z nich nazywane były przez krytyków „magicznym kluczem do jego skomplikowanej duszy”. Poza tymi wizerunkami rysy własnej twarzy nadał Matejko postaciom występującym w jego dziełach.
Autoportrety malarza w świetle zachowanych źródeł epistolograficznych, pamiętnikarskich i dziennika prowadzonego przez sekretarza Matejki składają się na niezwykle interesującą autobiografię z kluczem artysty urodzonego w rodzinie emigrantów, na pograniczu kultur.

Bibliografia

Gorzkowski M., Jan Matejko: epoka od roku 1861 do końca życia artysty z dziennika prowadzonego w ciągu lat siedemnastu, Kraków 1898.

Hoesick F., Powieść mojego życia: dom rodzicielski. Pamiętniki, t. 1, Wrocław 1959.

Hoesick F., Szkice i opowiadania historyczno-literackie, Warszawa 1900.

Jabłoński I., Wspomnienia o Janie Matejce, Lwów 1912.

Jan Matejko. Wypisy biograficzne, oprac. i przyp. opatrzył J. Gintel, wstęp: J. Bogucki; fot. J. Frąckiewicz, St. Kolowiec, Kraków 1955.

Listy Matejki do żony Teodory 1863–1881, Kraków 1927.

Przewodnik dla zwiedzających Dom Matejki, Kraków 1904.

Serafi ńska S., Jan Matejko. Wspomnienia rodzinne, Kraków 1995.

Sternschuss A., Dom Jana Matejki, Kraków 1898.

Z listów Jana Matejki 1856–1863, Kraków 1895.

Dział
Studia i rozprawy